Akkoord over versobering 'methode-Laurentien' voor toeslagenouders

Tuesday 16 July 2024 - 22:52

De Stichting Gelijkwaardig Herstel (SGH) van prinses Laurentien mag weer verder met het afhandelen van de schade van slachtoffers van het toeslagenschandaal. Wel komen er strengere voorwaarden, waardoor het gemiddelde bedrag dat uitgekeerd wordt waarschijnlijk omlaag gaat.

Het nieuwe kabinet en de stichting hebben daarover afspraken gemaakt, schrijft staatssecretaris Nora Achahbar (NSC) aan de Tweede Kamer.

Uitgangspunt van de methode wordt dat de compensatie die wordt uitgekeerd "ruimhartig en uitlegbaar" moet zijn, schrijft Achahbar. Een onafhankelijke derde partij zal op korte termijn de schadeberekeningen van de stichting gaan toetsen. Om zo snel mogelijk weer te kunnen beginnen, zal dat voorlopig gedaan worden door het ministerie van Financiën.

Het akkoord betekent dat SGH nog deze zomer kan beginnen met opschalen. In de dossiers van ouders die al meededen in de proeffase kunnen vervolgstappen worden gezet. Vanaf september kunnen andere ouders zich aanmelden.

Geen geld meer voor 'oude' schade

De staatssecretaris heeft 2,3 miljard euro beschikbaar voor deze manier van schadeafhandeling, die een alternatief biedt voor de Commissie Werkelijke Schade van de overheid zelf. Maar er verandert wel het een en ander. Zo mag er geen geld meer worden uitgekeerd voor schade die is ontstaan voordat het toeslagenschandaal begon. Uit een evaluatie bleek dat dat soms wel gebeurde.

Ook de doelgroep wordt beperkt. Alleen ouders van wie vastgesteld is dat ze meer schade hebben dan de 30.000 euro die ze al gekregen hebben uit de zogeheten Catshuisregeling komen voorlopig in aanmerking voor herstel via de stichting.

Verder is afgesproken dat ex-partners en ouders die al een andere route volgen of hebben gevolgd voor schadeherstel nu geen gebruik kunnen maken van de methode-Laurentien. De staatssecretaris verwacht dat uiteindelijk tussen 9000 en 20.000 ouders gebruik zullen maken van de methode, veel minder dan de 51.000 waar eerst rekening mee werd gehouden.

Veel duurder

Met de overeenkomst komt een einde aan het conflict tussen het ministerie van Financiën en de stichting van de prinses. Het ministerie gaf eerder groen licht voor een 'pilot' met de methode van SGH, maar al gauw bleek dat die veel duurder was dan andere schadeafhandelingstrajecten. Slachtoffers die aanklopten bij de stichting kregen gemiddeld 128.000 euro.

Het ministerie vond dat bedrag te hoog en "slecht uitlegbaar", ook omdat er soms geld werd gegeven voor zaken waarvoor al eerder compensatie was gegeven. Ambtenaren van Financiën vreesden dat als de pilot zou worden doorgezet, er 6,6 miljard euro aan belastinggeld extra nodig zou zijn. De proef werd voorlopig niet voortgezet.

Dat leidde tot woede en onbegrip bij de stichting en prinses Laurentien. Het ministerie zou de kosten veel te hoog inschatten en als de proef definitief zou worden stopgezet, zouden de gedupeerden opnieuw in de kou komen te staan.

Standaardbedragen

Die gedupeerden juist erg enthousiast over de methode-Laurentien. Ze doen hun verhaal bij medewerkers van de stichting en krijgen op basis daarvan een compensatievoorstel. Voor bepaalde gebeurtenissen, zoals een scheiding, staan standaardbedragen.

Ook in de Tweede Kamer is veel waardering voor de werkwijze van Gelijkwaardig Herstel, bleek vorige maand. Toenmalig staatssecretaris Aukje de Vries kreeg steun om voor de zomer tot een vergelijk met de stichting te komen, maar dan wel onder strengere voorwaarden.