AI-ontwikkeld medicijn toont potentieel om biologische veroudering te vertragen

Wednesday 09 September 2026 - 07:47

Nieuwe klinische gegevens van Insilico Medicine suggereren dat een medicijn dat aanvankelijk is ontwikkeld om een ernstige longziekte te behandelen ook invloed kan hebben op biologische markers die verband houden met veroudering, wat een nieuwe weg opent voor onderzoek naar gezonde levensduur.

Het experimentele medicijn, rentosertib, is ontwikkeld met behulp van kunstmatige intelligentie en wordt onderzocht als een potentiële behandeling voor idiopathische longfibrose, een chronische aandoening waarbij longweefsel littekens vertoont en geleidelijk zijn vermogen verliest om zuurstof efficiënt over te dragen.

Een klinische proef die vorig jaar werd uitgevoerd, gaf aan dat rentosertib de longfunctie bij patiënten met idiopathische longfibrose zou kunnen verbeteren. Verdere analyse van de proefgegevens heeft nu veranderingen in biologische verouderingsmarkers onthuld, volgens bevindingen gepubliceerd in Nature Biotechnology.

Onderzoekers beoordeelden de deelnemers met behulp van zes verschillende zogenaamde verouderingsklokken, computationele tools die biologische gegevens gebruiken om de biologische leeftijd van een persoon te schatten en te beoordelen hoe snel het lichaam mogelijk veroudert. Alle zes de metingen gaven aan dat de geschatte biologische leeftijd was verminderd nadat patiënten het medicijn gedurende 12 weken hadden ontvangen.

De studie omvatte 43 patiënten, waardoor de bevindingen potentieel significant maar nog steeds voorlopig zijn. Verouderingsklokken zijn afhankelijk van verschillende biologische indicatoren die verband houden met de toestand van cellen, weefsels en organen, en onderzoekers waarschuwen dat deze tools niet noodzakelijkerwijs een definitieve maatstaf voor het verouderingsproces zelf bieden.

De resultaten hebben belangstelling gewekt omdat ze de groeiende rol van kunstmatige intelligentie in biomedisch onderzoek benadrukken. AI wordt steeds vaker gebruikt, niet alleen om potentiële geneesmiddelen te identificeren, maar ook om grote biologische datasets te analyseren en relaties tussen ziekten, eiwitten, cellulaire processen en veroudering te onthullen.

Insilico Medicine ontwikkelt al meer dan tien jaar AI-gebaseerde benaderingen voor geneesmiddelenonderzoek. Het bedrijf, opgericht in 2014 door Alex Zhavoronkov, heeft systemen gebouwd die zijn ontworpen om uitgebreide biologische en medische datasets te verwerken en ziektegerelateerde doelen te identificeren voordat ze moleculen genereren die mogelijk met hen kunnen interageren.

Het ontwikkelingsproces achter rentosertib illustreert deze benadering. Onderzoekers gebruikten computationele modellen om eiwitten die met ziekten zijn geassocieerd te bestuderen en genereerden vervolgens moleculaire structuren die zijn ontworpen om met specifieke biologische doelen te interageren. De strategie is bedoeld om delen van het traditioneel langdurige en dure geneesmiddelenontwikkelingsproces te versnellen.

In het geval van rentosertib lag de initiële focus op idiopathische longfibrose, een potentieel levensbedreigende ziekte gekenmerkt door progressieve littekenvorming van de longen. De mogelijke effecten van het medicijn op biologische veroudering kwamen als een extra gebied van interesse naar voren tijdens het klinisch onderzoek.

Professor Vadim Gladyshev van de Harvard Medical School, die heeft bijgedragen aan de ontwikkeling van een van de verouderingskloktools die in het onderzoek zijn gebruikt, beschreef de bevindingen als een belangrijke indicatie dat de geschatte biologische leeftijd mogelijk kan worden verminderd. Hij benadrukte echter ook dat het bewijs verre van definitief blijft vanwege de kleine steekproefgrootte en beperkingen rond biologische leeftijdsmetingen.

Experts zeggen dat een belangrijke onbeantwoorde vraag is of de veranderingen die door verouderingsklokken worden gedetecteerd daadwerkelijk overeenkomen met langzamere veroudering, betere gezondheid of een langer leven. Een behandeling kan biologische markers veranderen zonder noodzakelijkerwijs het onderliggende verouderingsproces te veranderen.

Een andere belangrijke beperking is dat het medicijn tot nu toe is bestudeerd bij patiënten met idiopathische longfibrose in plaats van bij gezonde individuen. Onderzoekers kunnen daarom de mogelijkheid niet uitsluiten dat de veranderingen in verouderingsgerelateerde markers verband hielden met de ziekte of met de effecten van de behandeling op de aandoening in plaats van met veroudering zelf.

Eric Topol, een cardioloog en auteur van “Super Agers,” zei dat de resultaten veelbelovend waren, maar benadrukte dat er nog geen definitieve proef is geweest die heeft aangetoond dat rentosertib de menselijke veroudering kan vertragen.

Het experimentele medicijn heeft ook nog geen goedkeuring van de regelgevende instanties ontvangen, wat betekent dat aanvullende klinische tests nodig zullen zijn voordat het op grote schaal kan worden gebruikt, zelfs voor de beoogde toepassing bij longziekten.

Onderzoekers geloven echter dat de bevindingen aantonen hoe AI kan helpen nieuwe verbindingen te creëren tussen geneesmiddelenonderzoek, geneeskunde en verouderingsonderzoek. Grotere en langdurige klinische proeven, vooral die met gezonde mensen, zullen nodig zijn om te bepalen of de vermindering van biologische leeftijdsmarkers leidt tot betekenisvolle verbeteringen in gezondheid en levensduur.